Ogólnopolska giełda jachtów, łodzi i czarterów

Jak legalnie prowadzić jachty i motorówki

Jak legalnie prowadzić jachty i motorówki

1 Sty, 1970

Obowiązujące rodzaje uprawnień i procedury ich uzyskania.

W Polsce nie potrzeba mieć żadnych uprawnień aby prowadzić na śródlądziu jachty żaglowe do siedmiu i pół metra długości, oraz motorówki z silnikiem mniejszym niż 10 Kw. W innym wypadku należy posiadać odpowiednie patenty lub certyfikaty wydawane przez stosowne związki sportowe.

W ubiegłym roku opublikowane zostało nowe prawo o sporcie, które w znacznej mierze odnosi się do zasad uprawiania żeglarstwa i motorowodniactwa. Kontrowersyjna ustawa dotychczas jednak nie doczekała się odpowiedniego rozporządzenia ministerialnego co powoduje, że nadal obowiązują patenty oraz procedury ich zdobywania ustalone kilka lat temu. Ze względu na powstałą w środowisku dyskusję warto przypomnieć jakie uprawnienia należy posiadać na terenie RP aby w świetle obowiązujących przepisów legalnie prowadzić jednostki żaglowe i motorowodne, oraz jak wyglądają procedury zdobywania tych uprawnień.

Uprawnienia żeglarskie

Zgodnie z nadal obowiązującymi przepisami, aby prowadzić jednostki żaglowe powyżej 7,5 m. długości na wodach śródlądowych należy posiadać minimum patent żeglarza jachtowego (do prowadzenia jachtów o mniejszej długości nie są wymagane żadne uprawnienia). Patent taki może zdobyć każdy kto ukończy 12 lat, przedstawi orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania żeglarstwa a w wypadku osoby nieletniej zgodę rodziców, odbędzie szkolenie i oczywiście zda egzamin przed komisją Polskiego Związku Żeglarskiego. Uprawnienie to pozwala na prowadzanie jachtów żaglowych na śródlądziu praktycznie bez ograniczenia a na morzu do 2 mil morskich od brzegu w porze dziennej pod warunkiem, ze długość takiej jednostki nie przekracza 8,5 m. Pamiętać też należy, że osoby poniżej 16 roku życia z tego prawa mogą korzystać jedynie pod opieką osoby dorosłej, która posiada co najmniej taki sam patent a ponad to żegluga odbywa się na akwenie nadzorowanym przez odpowiednie służby ratownicze. Istotnym jest również fakt, że przepisy odnoszące się do żeglugi śródlądowej nie ustalają maksymalnej długości jachtu, jaki może prowadzić posiadacz tego najniższego stopnia żeglarskiego. Tak więc teoretycznie żeglarz jachtowy może na śródlądziu legalnie prowadzić jednostki nawet powyżej 18 metrów długości co w wypadku morza przysługuje jedynie osobom posiadającym uprawnienia kapitańskie.

Kolejnym uprawnieniem żeglarskim jest stopień sternika jachtowego, który może zdobyć jedynie osoba pełnoletnia. Ponad to musi ona przedstawić zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania żeglarstwa, ukończyć szkolenie, zdać egzamin i posiadać potwierdzony staż w wymiarze co najmniej dwóch rejsów morskich w których pływano (niezależnie czy na silniku czy na żaglach) minimum 200 godzin. Sternik jachtowy ma prawo prowadzić jachty żaglowe na śródlądziu w takim samym wymiarze jak żeglarz jachtowy a na morzu jednostki żaglowe do 12 m długości. Z tym, że w wypadku Morza Bałtyckiego i innych mórz zamkniętych uprawnienia swoje może realizować bez dodatkowych ograniczeń a w wypadku mórz otwartych (np. Morza Północnego) jedynie do 20 Mm od brzegu. (Dystans ten na morzach pływowych paradoksalnie jest najniebezpieczniejszy o czym przypominam wszystkim, którzy chcieli by na takie akweny popłynąć, zwłaszcza bez uprzedniego przygotowania). Podkreślić też należy, że patent sternika jachtowego można zdobywać bez uprzedniego posiadania stopnia żeglarza jachtowego.

Trzecim stopniem żeglarskim jest stopień morskiego sternika jachtowego. Posiadacz takiego patentu na śródlądziu morze prowadzić jednostki żaglowe bez ograniczeń a na morzu jachty żaglowe o długości nie przekraczającej 18 m. Prawo to przysługuje na wszystkich morzach bez ograniczenia pory i odległości od brzegu. Aby je uzyskać należy posiadać stopień sternika jachtowego oraz udokumentować odbycie stażu morskiego w minimum trzech rejsach morskich o łącznym czasie żeglugi co najmniej 600 godzin z czego: 200 godzin na statkach o długości całkowitej 12 – 18 metrów. 100 godzin żeglugi na wodach pływowych z wejściami do minimum dwóch portów w których skok pływu wynosi nie mniej niż 1,5 m. Zdobycie tego uprawnienia nie wymaga odbywania osobnego kursu i zdawania egzaminu. Wystarczy przesłać na adres PZŻ odpowiedni wniosek, zdjęcie, opinie z rejsów, zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania żeglarstwa oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty (studenci 25 PLN pozostali 50 PLN).

Najwyższym stopniem żeglarskim jest stopień kapitana jachtowego. który może zdobyć każdy kto posiada stopień morskiego sternika jachtowego oraz od momentu uzyskania stopnia sternika jachtowego uczestniczył w co najmniej sześciu rejsach morskich w trakcie których pływał minimalnie 1200 godzin. Z tego: 100 godzin należy przepłynąć na statku powyżej 20 metrów długości, 400 godzin samodzielnie prowadzić jacht o długości całkowitej od 10 do 18 metrów (prowadzenie to powinno jednak odbyć się po uzyskaniu stopnia morskiego sternika jachtowego). Ponad to należy złożyć wniosek o wydanie patentu, dołączyć do niego zdjęcie, zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania żeglarstwa, odpowiednie opinie z rejsu i oczywiście potwierdzenie dokonania opłaty (25 PLN studenci 50 PLN pozostali).

Warto też wspomnieć, iż PZŻ wprowadził dodatkowy certyfikat – żeglarza lodowego. Może go uzyskać osoba która ukończy 12 rok życia, przedstawi zaświadczeni lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania żeglarstwa lodowego oraz zgodę rodziców (jeżeli jest nieletnia ) a także ukończy kurs i zda egzamin przed komisją PZŻ. Certyfikat ten jest jednak dokumentem związkowym nie mającym charakteru uprawnień.

 

Uprawnienia motorowodne

W odniesieniu do uprawiania motorowodniactwa sprawa ma się następująco. Sternik motorowodny, czyli osoba posiadająca najniższe uprawnienia motorowodne, może zarówno na śródlądziu jak i na morzu prowadzić motorówki o mocy silnika do 60 Kw bez ograniczenia ich długości z tym że na morzu jedynie w porze dziennej i nie dalej niż dwie mile morskie od brzegu. Aby zdobyć to uprawnienie należy mieć skończone 12 lat, udokumentować brak przeciwwskazań do uprawiania motorowodniactwa, ukończyć szkolenie i zdać egzamin przed komisją Polskiego Związku Motorowodnego i Narciarstwa Wodnego. Osoby do 16 roku życia mogą korzystać ze swoich uprawnień jedynie pod opieką osoby pełnoletniej posiadającej co najmniej ten sam patent i tylko na akwenie będącym pod nadzorem służb ratowniczych.

Posiadacze kolejnego stopnia – starszego sternika motorowodnego mają prawo prowadzić jachty motorowe bez ograniczenia mocy silnika z tym, ze na morzu długość jednostki nie morze przekroczyć 12 m a odległość od brzegu na morzach otwartych, podobnie jak w wypadku sternika jachtowego, być większa niż 20 Mm. Aby zdobyć to uprawnienie należy tak samo jak w wypadku uprawnień żeglarskich ukończyć 18 lat, przedstawić zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania motorowodniactwa, ukończyć szkolenie, zdać egzamin i posiadać potwierdzony staż w wymiarze co najmniej dwóch rejsów morskich w których pływano (niezależnie czy na silniku czy na żaglach) minimum 200 h. Zdecydowanym ułatwieniem w wypadku uprawnień motorowodnych jest fakt iż PZMiNW dopuszcza potwierdzenie odbycia wymaganych rejsów jedynie na podstawie oświadczenia własnego popartego podpisem armatora jednostki.

Kolejne stopnie motorowodne czyli morskiego sternika motorowodnego i kapitana motorowodnego zdobywa się na takich samych zasadach jak morskie i kapitańskie uprawnienia żeglarskie. Z tym ze wnioski o wydanie tych patentów składa się oczywiście do PZMiNW. Natomiast zdecydowanie odmiennym niż w wypadku uprawnień żeglarskich jest fakt, iż uprawnienia motorowodne można uzyskać również z uprawnień zawodowych. I tak stopień sternika motorowodnego mogą uzyskać marynarze wachtowi (tzw. OES), Starszy marynarz (tzw. AB) morze uzyskać stopień starszego sternika motorowodnego. morskiego sternika motorowodnego może otrzymać oficer wachtowy oraz starszy oficer wachtowy na statkach do 300 BRT. Kapitana motorowodnego otrzymać może kpt. żeglugi wielkiej oraz kpt. na statkach do 300 BRT jak również starszy oficer na statkach powyżej 300 BRT. Oczywiście aby otrzymać powyższe uprawnienia należy odbyć odpowiednią ilość rejsów przewidzianą do poszczególnych stopni z tym że zaliczane są również rejsy na statkach handlowych, wojennych itp. Po zebraniu odpowiedniej ilości godzin stażowych wystarczy przesłać do PZMiNW odpowiedni wniosek, kopie uprawnień zawodowych, zdjęcie oraz potwierdzenia odbytych rejsów i wpłaty w wysokości 50 PLN.

PZMiNW oprócz patentów motorowodnych wydaje również licencje na ciągnięcie narciarza wodnego (oraz innych nawodnych obiektów pływających) a także licencje na ciągnięcie statków powietrznych. W obu wypadkach należy posiadać co najmniej patent sternika motorowodnego, ukończyć kurs i zdać egzamin.

Pamiętajmy też że aby poruszać się skuterem wodnym również należy posiadać uprawnienia motorowodne zależnie od mocy silnika. Tak więc każdy kto chce pływać skuterem powyżej 80 KM na Mazurach musi przejść to samo szkolenie co osoba która będzie prowadzić duże motorówki po wszystkich morzach.

 

Informacje dodatkowe

Ważnym jest fakt, że zarówno uprawnienia żeglarskie morskiego sternika jachtowego, kapitana jachtowego oraz motorowodne morskiego sternika motorowodnego oraz kapitana motorowodnego można uzyskać na zasadzie uznaniowej. Tak więc posiadając np. patent kapitański w PZŻ można wystąpić o nadanie patentu kapitana motorowodnego PZMiNW i odwrotnie. Wystarczy przesłać wniosek, kopię posiadanych uprawnień poświadczoną przez odpowiedni okręgowy związek za zgodną z oryginałem, zaświadczenie o braku przeciwwskazań do uprawiania danej dyscypliny oraz zdjęcie i poświadczenie dokonania odpowiedniej opłaty.

Wszystkie uprawnienia wydawane przez PZŻ i PZMiNW są na podstawie umów międzynarodowych honorowane na całym świecie. Oczywiście w zakresie takim samym jak w Polsce. Również na terenie Polski można posługiwać się dowolnymi dokumentami uprawniającymi do uprawiania żeglarstwa także w zakresie jaki obowiązuje w kraju wydania.

Wszystkich przyszłych kursantów uczulam że wszelkie wnioski, opinie, zaświadczenia które będziecie kierować do odpowiednich związków należy przedkładać na właściwych formularzach (do pobrania na stronach tych związków). PZMiNW oraz PZŻ nie honorują żadnych dokumentów obcojęzycznych. Wszystkie muszą być przetłumaczone przez np. tłumacza przysięgłego (sic!) W wypadku wszystkich uprawnień żeglarskich i motorowodnych wymagane jest zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do uprawiania danej dyscypliny. Obowiązek taki nakłada ustawa a zaświadczenie może wystawić każdy lekarz, niekoniecznie sportowy. Problem polega jednak na tym, że lekarze interniści nie mają wytycznych mówiących o tym kto może a kto nie może uprawiać żeglarstwa czy motorowodniactwa i często kierują do specjalistycznych przychodni sportowych. Osobiście radzę więc dowiedzieć się czy szkoła w której zamierzacie odbyć szkolenie ma „swojego” lekarza który przeprowadzi badanie na miejscu.

 

Krzysztof Piwnicki kpt. jachtowy i motorowodny 4winds Szkoła Żeglarstwa.

Rozporządzenie Ministra Sportu z dnia 09.06. 2006 Dz.U. z 2006 r., nr 105, poz. 712 z późniejszymi zmianami)

2 komentarze

  1. pytanie /

    Witam serdecznie,

    mam 10 lat doswiadczenia na morzach.Chcialbym trobic profesjonalny zawodowy kurs sternika morskiego lub kapitana motorowodnego,dlatego prosilbym o szczegolowe informacje dotyczace tego.Slyszalem ze patenty RYA sa najlepsze,bo pozwalaja na plywanie po wszystkich wodach i z pasazerami na pokladzie,natomiast polskie patenty pozwalaja tylko na plywanie polskimi statkami lub pod polska bandera.Czy to prawda?Dodam iz pracuje na prywatnych jachtach,ktore czasem spelniaja funkcje Charter Yacht.

    Prosze o pomoc.

    email:slawek76@hotmail.de

    dziekuje

  2. mam pytanie mam jacht princes 54 maz ma wszelkie upprawnienia czy plywajac po europie ja taz musze posiadac jako zona i pasazer certyfikt czegokolwiek czy on sam ma wystarczjace kwalifikacje gdy jest kapitanem jacht mamy od kilku tygodni

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Directory powered by Business Directory Plugin